Trong bối cảnh thể thao châu Á đang bước vào giai đoạn chuẩn bị nước rút cho Đại hội Thể thao châu Á Aichi – Nagoya 2026, Hội đồng Olympic châu Á (OCA) đã một lần nữa khẳng định lập trường không khoan nhượng với doping. Thông điệp được đưa ra tại Hội nghị liên chính phủ cấp Bộ trưởng của Cơ quan Phòng chống Doping Thế giới (WADA) khu vực châu Á và châu Đại Dương tổ chức tại Bắc Kinh, Trung Quốc, cho thấy quyết tâm xây dựng một môi trường thi đấu minh bạch, công bằng và đặt sức khỏe vận động viên lên hàng đầu.
Đây không chỉ là một tuyên bố mang tính nguyên tắc mà còn là nền tảng cho hàng loạt hành động cụ thể đang được triển khai trên toàn châu lục nhằm bảo vệ những giá trị cốt lõi của thể thao.
Hội nghị WADA khu vực châu Á và châu Đại Dương là diễn đàn quan trọng trước thềm ASIAD 2026. Ảnh: OCA.
OCA xây dựng chiến lược toàn diện cho thể thao sạch châu Á
Theo định hướng được OCA công bố, hệ thống chống doping của châu Á hiện nay được phát triển trên ba trụ cột chính gồm giáo dục, phòng ngừa và kiểm tra. Mô hình này được thiết kế đồng bộ với Bộ luật Chống Doping Thế giới của WADA, bảo đảm mọi hoạt động quản lý đều tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế mới nhất.
Không chỉ tập trung vào phát hiện và xử lý vi phạm, OCA đang chuyển mạnh sang cách tiếp cận chủ động hơn: ngăn chặn nguy cơ từ gốc thông qua giáo dục và nâng cao nhận thức cho vận động viên, huấn luyện viên cũng như đội ngũ hỗ trợ chuyên môn.
Trách nhiệm tuyệt đối của vận động viên, một trong những nguyên tắc quan trọng tiếp tục được OCA nhấn mạnh là "trách nhiệm tuyệt đối". Theo đó, vận động viên phải chịu hoàn toàn trách nhiệm đối với bất kỳ chất cấm nào xuất hiện trong mẫu xét nghiệm của mình, bất kể nguyên nhân xuất phát từ đâu.
Nguyên tắc này được xem là nền tảng để duy trì sự công bằng và tính răn đe trong thể thao thành tích cao.
ASIAD 2026 sẽ có hệ thống kiểm soát doping nghiêm ngặt nhất từ trước đến nay
Đại hội Thể thao châu Á Aichi – Nagoya 2026 được xem là phép thử lớn đối với hệ thống chống doping của OCA.
Ban tổ chức đã triển khai chương trình trao đổi cán bộ kiểm soát doping quốc tế nhằm bảo đảm tính độc lập, khách quan và chuyên môn cao trong toàn bộ quy trình lấy mẫu, xét nghiệm và quản lý kết quả. Mười hai chuyên gia giàu kinh nghiệm đã được lựa chọn để tham gia điều hành hệ thống kiểm soát tại kỳ Á vận hội sắp tới.
Không có ngoại lệ đối với các trường hợp vi phạm, OCA xác nhận sẽ không cấp quyền tham dự, công nhận thành tích hoặc hỗ trợ tài chính cho các vận động viên và thành viên ban huấn luyện đang trong thời gian chịu án kỷ luật liên quan đến doping. Đồng thời, cơ chế tước huy chương và hủy kết quả thi đấu sẽ được thực hiện ngay sau khi có kết luận chính thức.
Giáo dục chống doping trở thành điều kiện bắt buộc
Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất là việc OCA trở thành tổ chức thể thao đầu tiên trên thế giới yêu cầu hoàn thành chương trình giáo dục chống doping như điều kiện tiên quyết để được tham dự đại hội thể thao cấp châu lục.
Theo quy định, vận động viên muốn tham gia ASIAD 2026 phải hoàn tất các khóa học trên nền tảng ADEL của WADA hoặc các chương trình tương đương được OCA công nhận.
Từ nhận thức đến hành động, hiệu quả của chiến lược này đã được chứng minh bằng các con số thực tế. Tỷ lệ hoàn thành chương trình giáo dục chống doping đạt 81% tại Đại hội Thể thao mùa đông châu Á, 97% tại Đại hội Thể thao trẻ châu Á và 97,24% tại Đại hội Thể thao bãi biển châu Á.
Những thống kê này cho thấy nhận thức về thể thao sạch đang dần trở thành một phần trong văn hóa thể thao của các quốc gia châu Á.
Châu Á hướng tới chuẩn mực thể thao công bằng và minh bạch
Sự phát triển mạnh mẽ của thể thao châu Á trong hai thập kỷ qua kéo theo yêu cầu ngày càng cao về quản trị và minh bạch.
Là nơi quy tụ nhiều cường quốc thể thao như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ và các quốc gia Tây Á, châu lục này đang đóng vai trò ngày càng quan trọng trong hệ sinh thái thể thao thế giới. Chính vì vậy, mọi hành vi gian lận đều có thể ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín của toàn bộ khu vực.
Hướng tới Bộ luật WADA 2027, OCA cũng đang chuẩn bị cho những thay đổi trong Bộ luật WADA 2027, trong đó tăng cường điều tra, thu thập thông tin tình báo, bảo vệ quyền lợi vận động viên và mở rộng vai trò hỗ trợ của các cơ quan quản lý nhà nước.
Điều này cho thấy cuộc chiến chống doping đang chuyển từ mô hình xử lý vi phạm sang quản trị rủi ro toàn diện.
Thể thao sạch là nền tảng cho thành công bền vững
Khi ASIAD 2026 đang đến gần, thông điệp từ OCA không chỉ dành cho các nhà quản lý thể thao mà còn hướng tới từng vận động viên, huấn luyện viên và liên đoàn quốc gia. Thành tích chỉ thực sự có ý nghĩa khi được tạo nên bằng năng lực, sự nỗ lực và tinh thần thượng tôn luật chơi.
Trong hành trình xây dựng một nền thể thao hiện đại, minh bạch và phát triển bền vững, chống doping không còn là nhiệm vụ của riêng WADA hay OCA mà đã trở thành trách nhiệm chung của toàn bộ cộng đồng thể thao châu Á.
Thể thao và Cuộc sống
.gif)
.gif)
.gif)
