Chỉ còn chưa đầy hai năm trước khi Thế vận hội Olympic và Paralympic mùa hè Los Angeles 2028 khai mạc, thành phố Los Angeles đang đẩy nhanh một trong những dự án hạ tầng giao thông được kỳ vọng tạo dấu ấn đặc biệt: hệ thống taxi đường thủy kết nối San Pedro với Long Beach. Không đơn thuần là phương án giảm tải giao thông trong thời gian diễn ra đại hội, dự án còn được xem như biểu tượng cho định hướng phát triển đô thị bền vững và chiến lược tổ chức một kỳ Olympic thân thiện với môi trường.
Việc nhiều doanh nghiệp vận tải đường thủy hàng đầu chủ động tham gia đề xuất phương án khai thác cho thấy sức hút của dự án đang ngày càng lớn. Nếu hoàn thành đúng tiến độ, đây sẽ là lần đầu tiên Los Angeles sở hữu một tuyến giao thông đường thủy quy mô phục vụ trực tiếp cho Olympic, đồng thời để lại giá trị lâu dài cho người dân sau khi đại hội khép lại.
Dự án taxi đường thủy được kỳ vọng trở thành mắt xích quan trọng trong mạng lưới giao thông phục vụ Olympic Los Angeles 2028 (Nguồn: LA28 Olympic Games)
Dự án giao thông mới phục vụ Olympic Los Angeles 2028 nhận được sự quan tâm lớn
Theo kế hoạch, tuyến taxi đường thủy sẽ kết nối hai khu vực ven biển chiến lược là San Pedro và Long Beach – nơi được lựa chọn tổ chức nhiều môn thi đấu của Olympic và Paralympic 2028.
Đáp lại yêu cầu cung cấp thông tin của Cơ quan Giao thông Đô thị Quận Los Angeles (Metro), ba đơn vị vận tải đường thủy giàu kinh nghiệm gồm Harbour Breeze Cruises, Hornblower Yachts và liên danh PROP SF – Artemis đã chính thức gửi hồ sơ đề xuất tham gia dự án.
Đây được xem là tín hiệu tích cực, bởi sự tham gia của khu vực tư nhân sẽ góp phần rút ngắn thời gian triển khai, đồng thời mang đến nhiều phương án khai thác hiệu quả hơn về kỹ thuật cũng như tài chính.
Sự quan tâm mạnh mẽ từ các doanh nghiệp cũng phản ánh tiềm năng phát triển lâu dài của vận tải đường thủy tại Los Angeles, không chỉ phục vụ Olympic mà còn hướng tới nhu cầu đi lại thường xuyên của người dân trong tương lai.
Hành lang giao thông xanh giúp giảm áp lực cho Olympic LA28
Giải pháp giảm ùn tắc tại các địa điểm thi đấu. Ý tưởng xây dựng tuyến taxi đường thủy được hình thành sau khi Hội đồng Quận Los Angeles thông qua nghị quyết do Ủy viên Janice Hahn đề xuất.
Mục tiêu của dự án là xây dựng một hành lang giao thông xanh, giúp chia sẻ lưu lượng hành khách với hệ thống đường bộ vốn được dự báo sẽ chịu áp lực rất lớn trong thời gian diễn ra Olympic.
Theo kế hoạch thi đấu của LA28, Long Beach sẽ là địa điểm tổ chức môn bóng ném và bơi marathon, trong khi vùng biển San Pedro đăng cai các nội dung đua thuyền buồm. Đây đều là những địa điểm có lượng khán giả lớn, khiến nhu cầu di chuyển tăng mạnh trong thời gian đại hội.
Việc bổ sung tuyến vận tải đường thủy được kỳ vọng sẽ giảm áp lực lên các cây cầu kết nối giữa hai khu vực, đồng thời hỗ trợ hiệu quả cho mạng lưới xe buýt nhanh và hệ thống giao thông công cộng hiện có.
Phát triển theo mô hình giao thông bền vững. Không giống nhiều tuyến phà du lịch truyền thống, hệ thống taxi đường thủy của LA28 được định hướng trở thành một loại hình vận tải công cộng phục vụ lâu dài.
Các nghiên cứu cho thấy giá vé dự kiến chỉ khoảng 4 USD mỗi lượt, tương đương khoảng 3,5 EUR, đồng thời được tích hợp với hệ thống thanh toán TAP Card của Los Angeles để hành khách có thể chuyển tiếp thuận lợi sang xe buýt hoặc các tuyến giao thông khác.
Việc đồng bộ hóa này phù hợp với chiến lược phát triển giao thông thông minh mà Los Angeles đang theo đuổi trong nhiều năm qua.
Bài toán tài chính và tiến độ triển khai
Ngân sách không lớn nhưng yêu cầu tiến độ rất cao. Theo báo cáo của Metro, dự án được đánh giá có tính khả thi cao về mặt kỹ thuật. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay nằm ở việc huy động nguồn vốn đúng thời điểm.
Chi phí xây dựng tuyến taxi đường thủy chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ so với tổng ngân sách đầu tư giao thông khoảng 9,7 tỷ USD dành cho các dự án phục vụ Olympic Los Angeles 2028. Dù vậy, nếu quá trình huy động vốn kéo dài, toàn bộ tiến độ triển khai có thể bị ảnh hưởng.
Chính quyền địa phương đang hướng tới mô hình hợp tác công – tư (PPP), kết hợp ngân sách nhà nước, vốn doanh nghiệp và các nguồn tài trợ thương mại nhằm đảm bảo dự án được triển khai đúng kế hoạch.
Chạy đua với thời gian trước ngày khai mạc. Để hệ thống có thể vận hành thử vào tháng 5/2028, quá trình lựa chọn nhà thầu cần được khởi động ngay trong tháng 10/2026.
Theo kế hoạch, hợp đồng vận hành phải hoàn tất chậm nhất vào tháng 7/2027, tạo khoảng thời gian chưa đầy một năm để đơn vị trúng thầu mua sắm đội tàu, đào tạo nhân lực, hoàn thiện hạ tầng bến bãi và các thủ tục pháp lý. Đây được xem là giai đoạn quyết định đối với sự thành công của toàn bộ dự án.
Hướng tới kỳ Olympic xanh với đội tàu hiện đại
Một trong những điểm nổi bật của dự án là định hướng sử dụng nhiều loại phương tiện thân thiện với môi trường.
Ngoài các tàu diesel truyền thống có sức chứa khoảng 75 hành khách, phương án nghiên cứu còn bao gồm các mẫu phà hybrid điện hiện đại có khả năng phục vụ tới 350 hành khách mỗi chuyến.
Việc sử dụng đội tàu phát thải thấp phù hợp với cam kết của Ban tổ chức LA28 trong việc xây dựng một kỳ Olympic giảm phát thải carbon, tận dụng tối đa cơ sở hạ tầng hiện hữu và phát triển giao thông bền vững.
Không chỉ phục vụ nhu cầu di chuyển của vận động viên, quan chức và người hâm mộ trong thời gian diễn ra đại hội, tuyến taxi đường thủy còn được kỳ vọng trở thành một phần lâu dài của mạng lưới giao thông đô thị Los Angeles sau Olympic.
Dự án để lại di sản cho thành phố sau Thế vận hội
Nhiều kỳ Olympic trước đây đã để lại những công trình hạ tầng có giá trị lâu dài cho thành phố đăng cai.
Với Los Angeles 2028, tuyến taxi đường thủy không chỉ hướng tới việc giải quyết nhu cầu trước mắt mà còn mở ra một phương thức kết nối mới giữa các khu vực ven biển, góp phần phát triển kinh tế, du lịch và giao thông công cộng.
Nếu được triển khai đúng tiến độ, đây sẽ là một trong những dấu ấn đáng chú ý nhất của LA28 trong lĩnh vực hạ tầng giao thông, đồng thời thể hiện rõ định hướng xây dựng một kỳ Thế vận hội hiện đại, thông minh và phát triển bền vững.
Thể thao và Cuộc sống