Khóa VAR thứ 5 mở rộng lực lượng trọng tài công nghệ tại Việt Nam

Sáng 19/8 tại Hà Nội, Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF) phối hợp với Công ty Cổ phần Bóng đá Chuyên nghiệp Việt Nam (VPF) khai mạc Khóa đào tạo trọng tài VAR năm 2026 – khóa 5. Đây là bước tiếp theo trong quá trình xây dựng lực lượng trọng tài có khả năng vận hành công nghệ video hỗ trợ trọng tài tại các giải bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam.

Khóa học diễn ra từ ngày 18 đến 27/8, với 25 học viên, gồm 23 trọng tài Việt Nam và 2 trọng tài quốc tế đến từ Lào. Đáng chú ý, đây là khóa đào tạo VAR thứ 5 tại Việt Nam và là khóa đầu tiên do VFF trực tiếp chủ trì, với sự phối hợp về chuyên môn và kinh nghiệm thực tiễn từ VPF.

Đào tạo trọng tài VAR 2026: Bước tiếp theo trong quá trình chuyên nghiệp hóa

VAR đã trở thành một phần quan trọng trong công tác điều hành bóng đá hiện đại. Khi những quyết định trên sân có thể ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả trận đấu, yêu cầu đặt ra đối với trọng tài không chỉ là khả năng quan sát và phán đoán mà còn là năng lực phối hợp hiệu quả với hệ thống công nghệ.

Đào tạo trọng tài VAR tiếp tục được đẩy mạnh, hướng tới nâng cao chất lượng điều hành bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam (Nguồn: VFF)

Tại Việt Nam, sau 3 mùa giải áp dụng VAR, công nghệ này đã góp phần hỗ trợ trọng tài trong nhiều tình huống quan trọng. Tuy nhiên, sự xuất hiện của VAR không đồng nghĩa với việc mọi quyết định đều trở nên đơn giản.

25 học viên bước vào chương trình đào tạo chuyên sâu

Trong khóa học lần này, các học viên sẽ trải qua cả phần lý thuyết và thực hành. Nội dung tập trung vào quy trình vận hành tiêu chuẩn, nguyên tắc phối hợp giữa trọng tài trên sân và tổ trọng tài VAR, đồng thời xử lý các tình huống mô phỏng trên hệ thống thiết bị thực tế.

Việc đưa cả trọng tài Việt Nam và trọng tài quốc tế Lào vào cùng một chương trình cũng tạo thêm môi trường trao đổi kinh nghiệm trong quá trình đào tạo.

Sau giai đoạn mô phỏng, các học viên dự kiến tiếp tục được đánh giá năng lực thông qua một trận đấu thực tế vào tháng 9. Những học viên đáp ứng yêu cầu sát hạch sẽ được cấp chứng chỉ chuẩn FIFA và đủ điều kiện tham gia làm nhiệm vụ tại các trận đấu có áp dụng VAR.

Công nghệ chỉ hiệu quả khi đi cùng bản lĩnh trọng tài

Phó Chủ tịch VFF Trần Anh Tú cho rằng VAR đã đem lại những bước tiến tích cực cho bóng đá Việt Nam, nhưng quá trình vận hành vẫn tồn tại nhiều thách thức.

Một pha bóng có thể diễn ra trong tích tắc, trong khi hình ảnh từ các góc máy khác nhau đôi khi không cung cấp đầy đủ cơ sở để đưa ra kết luận ngay lập tức. Chính vì vậy, người làm nhiệm vụ VAR cần vừa hiểu công nghệ, vừa có khả năng phân tích tình huống và giữ được sự tỉnh táo dưới áp lực.

Đây là điểm khác biệt quan trọng giữa việc “biết sử dụng VAR” và trở thành một trọng tài VAR chuyên nghiệp. Hai bài toán lớn: công nghệ và tâm lý, theo Trưởng Ban Trọng tài VFF Đặng Thanh Hạ, sau 3 mùa giải áp dụng VAR, hai vấn đề cần tiếp tục được cải thiện là công nghệ và yếu tố tâm lý.

Ở góc độ công nghệ, hệ thống VAR tại Việt Nam hiện vẫn còn những giới hạn nhất định. Trong một số tình huống phức tạp, góc quay chưa thực sự thuận lợi để cung cấp hình ảnh đủ rõ cho việc đánh giá.

Trong khi đó, yếu tố tâm lý đòi hỏi sự rèn luyện lâu dài. Trọng tài VAR phải tìm được cơ sở đủ thuyết phục khi trao đổi với trọng tài chính, còn trọng tài trên sân cần duy trì sự chủ động và quyết đoán, tránh hình thành tâm lý phụ thuộc vào công nghệ. Nói cách khác, VAR là công cụ hỗ trợ chứ không thay thế năng lực của trọng tài.

Từ phòng VAR đến sân đấu thực tế

Một trong những điểm quan trọng của khóa đào tạo là học viên không chỉ tiếp cận kiến thức trên lớp mà còn phải trải qua quá trình mô phỏng và đánh giá trong điều kiện thực tế.

Đây là bước cần thiết bởi những tình huống trên sân thường có tốc độ cao, nhiều yếu tố tác động đồng thời và đòi hỏi khả năng xử lý trong thời gian rất ngắn.

Một trọng tài VAR giỏi không chỉ cần xác định được tình huống cần kiểm tra mà còn phải biết khi nào cần can thiệp, khi nào nên giữ nguyên quyết định của trọng tài chính và cách truyền đạt thông tin chính xác, ngắn gọn.

Chuẩn FIFA là mục tiêu cuối cùng, việc cấp chứng chỉ chuẩn FIFA cho những học viên đạt yêu cầu là một trong những mục tiêu quan trọng của chương trình.

Điều này không chỉ mở rộng nguồn nhân lực phục vụ các giải đấu trong nước mà còn góp phần từng bước chuẩn hóa đội ngũ trọng tài công nghệ theo những yêu cầu chuyên môn quốc tế.

Khi số lượng trọng tài đủ chuẩn tăng lên, khả năng bố trí tổ VAR cho các trận đấu cũng thuận lợi hơn, qua đó hỗ trợ quá trình mở rộng phạm vi áp dụng công nghệ tại các giải bóng đá chuyên nghiệp.

VAR và yêu cầu mới của bóng đá Việt Nam

Sự phát triển của VAR đang tạo ra một thay đổi đáng kể đối với nghề trọng tài.

Trước đây, trọng tài chủ yếu dựa vào khả năng quan sát trực tiếp. Ngày nay, họ phải làm việc trong một hệ thống kết hợp giữa con người, dữ liệu hình ảnh và công nghệ truyền dẫn.

Điều đó khiến công tác đào tạo trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Mỗi trọng tài cần được rèn luyện không chỉ về luật, thể lực và kỹ năng điều hành mà còn về khả năng phân tích hình ảnh, giao tiếp và kiểm soát áp lực.

Khóa VAR thứ 5 vì thế không đơn thuần là một lớp học bổ sung nhân sự. Đây là một phần trong quá trình xây dựng hệ sinh thái trọng tài hiện đại cho bóng đá Việt Nam.

Hướng tới những quyết định chính xác hơn trên sân cỏ

VAR không thể loại bỏ hoàn toàn tranh luận trong bóng đá. Bản chất của môn thể thao này vẫn luôn tồn tại những tình huống khó, những góc nhìn khác nhau và những quyết định cần được cân nhắc.

Nhưng một hệ thống VAR được vận hành bởi những trọng tài có chuyên môn tốt sẽ giúp giảm thiểu sai sót ở những tình huống đặc biệt quan trọng, đồng thời tăng thêm cơ sở để các quyết định trên sân được đưa ra công bằng và minh bạch hơn.

Việc VFF tiếp tục mở rộng đào tạo cho thấy bóng đá Việt Nam đang hướng tới một mô hình điều hành ngày càng chuyên nghiệp, trong đó công nghệ và con người phải được phát triển song song.

25 học viên của khóa đào tạo VAR năm 2026 sẽ có 10 ngày để tích lũy kiến thức, rèn luyện kỹ năng và vượt qua những bài kiểm tra khắt khe. Phía sau mỗi quyết định được đưa ra trên màn hình VAR là áp lực, trách nhiệm và bản lĩnh nghề nghiệp – những yếu tố quyết định giá trị thực sự của công nghệ trên sân cỏ.

Thể thao và Cuộc sống